Pomoc psychologiczna online

Autor: oprac. Magdalena Łabieniec

Jak wybrać ofertę dla siebie i zadbać o własne bezpieczeństwo?

Dostępność specjalistów pomocy psychologicznej online w Polsce wciąż nie jest zbyt duża, ponieważ nadal wolą oni przyjmować „w gabinecie”. Jednak znalezienie dobrego, pracującego etycznie specjalisty w sieci jest możliwe. Obecnie można korzystać z profesjonalnej psychoterapii online, porad psychologów, terapeutów, a także pedagogów. Korzystając z tej formy usług psychologicznych, trzeba jednak zastanowić się, jakiej pomocy potrzebujemy i sprawdzić kompetencje specjalistów, oferujących taką pomoc.

Poprzez Internet można szukać pomocy w wielu problemach, m. in. w trudnościach z relacjami partnerskimi – np. problemem zdrady w związkach, w depresji, problemach wychowawczych, problemach z niskim poczuciem własnej wartości, w uzależnieniach, przemocy, w przypadku choroby fizycznej bądź psychicznej czy żałobie po stracie.

W krajach anglojęzycznych metodą stosowaną w leczeniu uzależnień od Internetu jest pomoc psychologiczna online, wykorzystująca patologiczne korzystanie z komputera w celu terapii.

Wygodne rozwiązanie online nawet dla poważnych problemów natury osobistej

W naszym społeczeństwie wciąż ‘nie wypada’ mieć problemów psychicznych i korzystać z pomocy psychologa czy terapeuty. Rozwiązaniem tej sytuacji może się okazać zyskująca coraz większą popularność na polskim rynku usług psychologicznych – pomoc psychologiczna online, która umożliwia szerszy i wygodniejszy dostęp do pomocy psychologa bądź terapeuty niezależnie od miejsca zamieszkania, a także zapewnia większą dyskrecję.

Już i tak trudną sytuację osób borykających się z rozmaitymi problemami natury psychicznej dodatkowo komplikuje fakt, że potrzebujący tej formy pomocy często długo zwlekają z udaniem się po nią do profesjonalistów, latami zmagając się ze swoimi problemami samotnie, bądź co gorsza nie zwracają się po nią nigdy.

Pomoc psychologiczna świadczona online może się okazać remedium na te niedoskonałości pomocy psychologicznej ‘face to face’ pod warunkiem, że będzie ona miała wysoką jakość. Z pomocą nowoczesnych technologii można przezwyciężyć trudności związane ze wstydem przed sięgnięciem po pomoc psychologa w tradycyjnym gabinecie. W tego typu kontakcie także można nawiązać bliską więź – wiedzą o tym użytkownicy Internetu i forów dyskusyjnych, na których udzielają oni sobie nawzajem informacji i wsparcia emocjonalnego w różnych problemach.

Kto korzysta z pomocy specjalisty online?

Osoby rozważające skorzystanie z pomocy psychologicznej online często przyznają, że nigdy nie udałyby się po taką pomoc „do gabinetu”. Najczęstszą przyczyną jest mała społeczność, która się zna i wie wszystko o wszystkich a drugim niemożność dotarcia z powodu odległości do wybranego specjalisty.

Bywa też, że osoba rozważająca pomoc specjalisty po prostu nie wie, dokąd pójść ze swoim konkretnym problemem. W przypadku takich obaw pomoc psychologiczna online bywa początkiem dalszego procesu terapii, który w praktyce często ma swoją kontynuację już poza Internetem. Poprzez Internet klient może otrzymać pewną ilość informacji dotyczących jego konkretnego problemu i jego niuansów, których najczęściej nie sposób zdobyć, przeglądając liczne fora i portale tematyczne, gdyż każdy problem jest trochę inny.

Często osoby zwracające się po pomoc psychologiczną online potrzebują jednorazowego kontaktu ze specjalistą, wyjaśnienia wątpliwości, wskazówki, informacji, wsparcia, a nie od razu terapii.

Technologie używane w pomocy psychologicznej online

  • Wiadomość e-mail

    Pisanie listów jest znane i wykorzystywane od dawna, stosunkowo nowatorska jest elektroniczna droga przekazywania wiadomości. Korzystając z niej możemy zapewnić sobie anonimowość – zakładając adres e-mail, przeznaczony tylko do kontaktów z pomagającym. Pomoc udzielana w ten sposób nie musi odbywać się w tym samym czasie. Czas oczekiwania na odpowiedź może być różny. Nie jest to forma natychmiastowej pomocy, jest za to bardzo popularna w sieci, często jest bezpłatna, a wiele portali tematycznych zakłada zgodę autora wiadomości na publikację wiadomości wraz z odpowiedzią na swojej stronie.

  • Czat i komunikatory internetowe – np. Skype, Gadu Gadu

    Czaty konsultacyjne czy terapeutyczne, jeśli są dobrze moderowane są dość efektywnym sposobem pomocy psychologicznej online. Dotyczy to także grupowych spotkań w sieci. Mogą być one w formie pisanej bądź głosowej. Regulaminy wielu komunikatorów nie zezwalają na wykorzystanie ich w celach zarobkowych. Regulamin Skype, który pozwala na używanie tego programu w celach zarobkowych umożliwia przeprowadzenie rozmowy w formie konferencji, umożliwiającej przeprowadzanie grupowych spotkań.

    Używając komunikatora internetowego obie strony muszą wymienić się numerem bądź nazwą użytkownika, mogą też być dostępne tylko dla osób posiadających dane do logowania. Korzystający z takiej pomocy jest zobowiązany do zapoznania się z obowiązującym dla danego czatu regulaminem.

    W tej formie pomocy psychologicznej online istotne jest właściwe opisanie problemu przez klienta, zbyt zdawkowy opis może uniemożliwić skuteczną pomoc. Warto się do takiej rozmowy przygotować, spisując wcześniej na kartce listę kwestii, którą chciałoby się poruszyć w trakcie takiej konsultacji.

  • Forum internetowe

    Forum internetowe jest miejscem, w którym pisać może bardzo wiele osób, na wiele różnych tematów, co często powodować może chaos. Na forum można natrafić na informacje kompletnie nieprawdziwe, bądź też osoby reklamujące swoje usługi, a podające się za zwykłych użytkowników. Nie można też liczyć na terapeutyczne działanie tej formy kontaktu internetowego. Forum służy raczej osobom chcącym podzielić się swoim doświadczeniem i zorientować się, w jaki sposób inni rozwiązują podobny do naszego problem.

Jak sprawdzić kwalifikacje specjalisty online?

W internecie istnieje wiele ofert pomocy psychologicznej online, oferowanej często przez prywatne osoby, które po prostu założyły stronę internetową i oferują swoje usługi. W przypadku takiej formy pomocy trzeba być szczególnie ostrożnym. Część takiej pomocy oferowana jest przez instytucje, bądź osoby prywatne, które nie są związane z instytucjami świadczącymi pomoc psychologiczną i terapeutyczną. Warto sprawdzić, czy osoby oferujące swoje usługi są związane z jakimś stowarzyszeniem bądź pracują w zespole. Regularna współpraca z zespołem specjalistów wydaje się być gwarancją lepszej jakości usług online. Ludzie pracujący w zespole pozostają pod jego większą kontrolą, w związku z czym pracują lepiej i ostrożniej. Gdy specjalista należy, bądź ściśle współpracuje z jakimś stowarzyszeniem lub zespołem konsultantów czy terapeutów możemy składać tam zażalenia, dotyczące kontaktu z danym konsultantem, prosić o wyjaśnienia, dotyczące zasad udzielanej pomocy itp.

Prawdą jest, że pomocy psychologicznej w formie online udzielają także doświadczeni i uznani psychologowie i terapeuci, ale niestety udzielają jej także świeżo upieczeni absolwenci psychologii, nie posiadający certyfikatu i odpowiedniego doświadczenia zawodowego, lub co gorsza osoby bez żadnych kwalifikacji w tym zakresie. To, że specjaliści od pomocy psychologicznej online istnieją w sieci, publikują artykuły, nie świadczy  o ich kompetencjach terapeutycznych.

Kontakty terapeutyczne online i płatności za tę usługę powinny uwzględniać ochronę danych osobowych.

Rodzaje usług psychologicznych, oferowanych w internecie:

  1. Doradztwo, porady online – doradca daje konkretne wskazówki jak postępować z danym problemem. Jest to zestaw wskazówek taki sam dla ogółu osób doświadczających określonych trudności.
  2. Coaching – to szersze pojęcie. Coach pomaga i kieruje rozwijaniem pewnych umiejętności klienta, który jest prowadzony indywidualnie przez trenera np. umiejętności zawodowych czy wychowawczych. Jest to coś więcej niż zestaw porad takich samych dla wszystkich.
  3. Interwencja kryzysowa – polega na udzielaniu wsparcia w sytuacjach kryzysu i zmierza do osiągnięcia takiego poziomu funkcjonowania klienta, by mógł on wykorzystać własne zasoby w rozwiązywaniu swoich problemów i np. zwrócić się samodzielnie po potrzebną mu pomoc, np. psychologiczną czy prawną. Jest to forma pomocy szczególnie popularna w sprawach związanych z przemocą domową, uzależnieniem bądź zagrożeniem samobójstwem. Interwenci kryzysowi powinni być osobami przeszkolonymi z wielu dziedzin, np. psychologicznej, pomocy społecznej, prawnej.
  4. Psychoterapia – jest procesem współpracy nad satysfakcjonującą zmianą w kliencie, którą określa on sam. Psychoterapeuci pracują w obszarze wychodzenia z depresji, zaburzeń lękowych, uzależnień czy też problemów z niskim poczuciem wartości, niesatysfakcjonującymi relacjami partnerskimi czy międzyludzkimi i wiele innych. Psychoterapeuci przechodzą wieloletnie szkolenia podyplomowe w obranym przez siebie nurcie teoretycznym, obejmujące ich własną terapię, teorię, warsztaty, czasami egzaminy, podczas których dokumentują swoją pracę z klientem. Zgodnie z zasadami etycznymi tego zawodu, zobowiązani są do korzystania z superwizji (kontroli i konsultacji jego pracy przez innego psychoterapeutę, tzw. superwizora).
    W Polsce wciąż nie ma obowiązującej ustawy o zawodzie psychoterapeuty, dlatego psychoterapeuci opierają się na zasadach dobrych praktyk etycznych, wypracowanych w krajach zachodnich. Istnieje pogląd, podzielany przez wielu psychoterapeutów w Polsce, że psychoterapia online nie jest możliwa. Wynikać to może z faktu, że wiedza polskich terapeutów na temat dorobku zachodnich kolegów po fachu i badań naukowych nad skutecznością tej formy pomocy jest słaba lub żadna. Pomoc psychologiczna online jest od lat prowadzona w wielu krajach.

Kim są osoby, które pomagają nam w Internecie?

W internecie odnaleźć można różne typy oferowanych usług. Warto zwrócić uwagę na to, kto oferuje pomoc psychologiczną online i jaki może być jej zakres, zgodnie z kwalifikacjami i doświadczeniem osoby pomagającej. Inny jest zakres pomocy, jakiej udzielić może konsultant online, inny magister psychologii czy psychoterapeuta online.

  • Konsultant online (przeszkolony interwent kryzysowy, wolontariusz)

    Może on dostarczyć pewną dawkę wiedzy, dotyczącą twojego problemu, nawiązać z tobą dobrą relację, zapewnić szacunek, zainteresowanie Tobą i twoim problemem, poświęcić Ci czas, umożliwić Ci opisanie problemu, pozwolić na wyrażenie i odreagowanie emocji poprzez ich „wyrzucenie z siebie”.

    Konsultant online może także:

    • wspólnie z Tobą, zadając dodatkowe pytania, zastanawiać się nad możliwościami właściwego rozwiązania problemu, może pokazać Ci inne możliwości i pytać Cię jeszcze o inne, które Tobie przychodzą do głowy. Konsultant nie ma prawa Cię oceniać i Tobie pozostawia wybór;
    • podać Ci propozycje miejsc z dostosowaną do Ciebie i Twojego problemu ofertą pomocy psychologicznej, psychoterapeutycznej, medycznej, prawnej, pedagogicznej, policyjnej, mediacyjnej, interwencji kryzysowej, opieki społecznej;
    • przekazać Ci informacje o działających w obszarze Twojego problemu stowarzyszeniach i fundacjach, a także zaproponować i wskazać, jak dotrzeć do grup wzajemnej pomocy psychologicznej w formie online i tradycyjnej;
    • podać Ci adresy wartościowych artykułów psychoedukacyjnych, portali internetowych, grup dyskusyjnych, bądź blogów.
  • Magister psychologii online

    Może edukować – prawdopodobnie szerzej niż konsultant bez wykształcenia psychologicznego. Jeśli psycholog nie ukończył szkolenia z psychoterapii, pomagania i/lub interwencji kryzysowej i jeśli nie ma doświadczenia w pracy związanej z pomaganiem oraz możliwości superwizowania swojej pracy, może tylko tyle, ile konsultant online.

  • Psychoterapeuta online

    Może udzielić wstępnej konsultacji (od jednej do kilkunastu rozmów), w czasie których określicie dokładnie obszar nad jakim będziecie pracować. Psychoterapeuta dopyta o Twoje uczucia, myśli, zachowania obecne i przeszłe, by lepiej poznać Ciebie, Twoją sytuację życiową, problem i jego uwarunkowania a także Twoje zasoby, umiejętności, możliwości czerpania wsparcia.

    Psychoterapeuta online może także:

    • dopytywać o Twoje uczucia, myśli i zachowania, by postawić hipotezy, które mogą wytyczyć plan dalszej współpracy,
    • proponować określone struktury i metody w czasie wspólnych sesji wynikające z nurtu psychoterapeutycznego, w jakim pracuje psychoterapeuta,
    • proponować zadania domowe: obserwacje, refleksje, wizualizacje, eksperymenty, rysunki, genogram, określone działania, opisy, relacje (np. prowadzenie dziennika obserwacji myśli, uczuć, zachowań),
    • podsumowywać dotychczasową współpracę i negocjować jej dalszy tryb,
    • ustalać kiedy możliwe będzie zakończenie współpracy,
    • superwizować swoją pracę z Tobą w ramach swojej orientacji psychoterapeutycznej lub w ramach ośrodka czy zespołu, w którym pracuje (masz prawo wiedzieć, w jaki sposób terapeuta korzysta z superwizji).

Bibliografia:

Paulina Chocholska, Małgorzata Osipczuk, E-pomoc. Psychologiczna pomoc w Internecie – teoria i praktyka (e-book), Wyd. Stowarzyszenie INTRO/Portal Pomocy Psychologicznej PSYCHOTEKST, www.psychotekst.pl, 2010.

Polecany artykuł

»

Jeżeli poruszany problem dotyczy Ciebie i chcesz dowiedzieć się więcej - skontakuj sie z nami.

Napisz na: psycholog@kochamzabardzo.pl
lub zadzwoń: +48 501 695 159

Zobacz też:

Okiem
eksperta

Być może w tekstach, które piszą dla Ciebie psychologowie i terapeuci odnajdziesz siebie, swój problem, odkryjesz, że sytuacje tu opisane, to również Twoja historia…

WIĘCEJ

Moja
historia

Dziękujemy za to, że do nas tak licznie piszecie. Listy świadczą o tym, że jesteśmy Wam potrzebni.

WIĘCEJ

Chwila
dla siebie

Jeśli lubisz teksty z ukrytym przesłaniem, zajrzyj tu koniecznie! W tej rubryce obowiązuje jedna bardzo ważna reguła. Otóż bohaterem/bohaterką każdej historii… jesteś Ty.  Zebrane tu myśli, sentencje i historie pomogą Ci odkryć to czego jeszcze o sobie nie wiesz.

WIĘCEJ